İsa’ ya Göre İncil ( O Evangelho Segundo Jesus Cristo) – Jose Saramago

16 Kasım 1922 doğup 18 Haziran 2010′ de aramızdan ayrılan Jose Saramago’ nun yazdığı kitaplardan biri. Saramago’ nun din ile ilgili düşüncelerini yansıttığı kitaplar nedeniyle başı biraz ağırmıştır. Ülkesi Portekiz’ de kitapları sansürlenmiş, bir röportajında ateist olduğunu söylemesine rağmen kilise tarafından aforoz edilmesi gündeme gelmiştir. Fakat 1998 yılında Nobel Edebiyat Ödülü’ nü alınca kendisine yapılan tutumlar biraz yumuşamıştır. Gerçi Saramago ülkesinde kitaplarının sansürlenmesi ve baskılar sonucu Portekiz’ den ayrılıp ömrünün sonuna kadar yaşayacağı Kanarya Adaları’ na yerleşmiştir. Saramago da intihar düşüncesiyle bir süre boğuşmuş sanırım. İsa’ yı okurken vahiy gelip de haberim olmadı tabi. Sayfa 68′ de (Kırmızı Kedi Yayınevi – 7. Basım) intiharla ilgili düşüncelerini yazarken uzaklara daldığı izlenimi uyandırmıştır. Sizi saygı değer abimiz Jose için bir dakika susarak saygı duruşunda bulunmaya davet ediyorum.

İsa’ ya Göre İncil’ de İsa’ yı sıradan bir insan gibi anlatır. İsa, Yusuf isimli marangoz ile ev hanımı olan Meryem’ in ilk çocuklarıdır. İsa’ nın erkek ve kız kardeşleri vardır. İsa’ nın hikayesi, Roma İmparatorluğu sınırları içerisinde yaşayan ailesinin, İmparatorun tüm yahudilerin yapılacak sayım için memleketlerinde bulunması emriyle başlar. Unutmadan ekleyelim henüz Meryem İsa’ ya hamile olduğunu Yusuf’ a söyleyemeden onun hamile olduğunu bilen bir dilenci kapılarını çalar. Kapılarının önüne ışıklı topraktan oluşan bir kase bırakır. Daha sonra anladığımız kadarıyla bu dilenci İsa’ ya çobanlık öğretecek olan şeytandır.

Sayım için Yusuf ve hamile eşi Meryem Nasıra’ dan Beytüllahim’ e gider. Beytüllahim’ de tanıdıkları hiçbir akrabaları, eş ve dostları olmadıkları için mağarada kalırlar. İsa bu mağarada dünyaya gelir. Yusuf tesadüfen Yahudi Kralı’ nın şehirde üç yaşının altında kaç tane çocuk varsa öldürüleceği emrini verdiğini öğrenir ve şehirdeki diğer ailelere bu durumu haber vermeden oğlunu kurtarmak için mağaraya koşar. Yusuf’ un bu bencilliği İsa’ nın ömür boyu çekeceği ilk günah olur. Yusuf her gece rüyasında İsa’ yı öldürmek için gelen askerlerin arasında kendini de bir asker olarak görmeye başlar. Yusuf ölüp gittikten sonra bu kabus İsa’ ya miras olarak kalır. İsa babası öldükten sonra annesi Meryem’ den her şeyi öğrenir ve evden ayrılır. Bu ayrılıştan sonra kendisine çoban olarak görünen şeytanla karşılaşır, ondan çobanlık öğrenir. Kayıp olan koyununu çölde ararken tanrıyla karşılaşır. Henüz kuzuyken kurban vermeye kıyamadığı bu koyunu Tanrı zorla kendisine kurban ettirir. Denildiği gibi Tanrı buğdayla, sütle ya da yumurtayla tatmin olacak değil, kan istiyor. Doğduğu mağaraya gider, kendisini doğurtan ebeyle tanışır. Nasıra’ ya, eve dönüş yolunda, hayat kadını olan Mecdelli Meryem ile karşılaşır ve bakirliğini kaybeder. İsa’ nın bakirliğini kaybedişi ayrıntılarıyla anlatılmıştır. Okurken erotik film izliyormuş hissine kapılabilirsiniz.

Mecdelli Meryem’ i evinde bırakıp ailesinin evine gidip başından geçenleri anlatır. Doğduğu mağaraya gidişi, ebesini görmesi, bir çobanla (şeytan) dört yıl birlikte çalıştığı, çölde Tanrı’ yla karşılaşmasını… Ev ahalisi İsa’ ya inanmayınca evden ayrılır. Evden ayrılmadan önce Mecdelli Meryem’ in kendisinden habersiz bohçasına koyduğu altınların bir kısmını kız kardeşinin çeyizi için evde bırakır. İsa sevgilisinin fuhuştan kazandığı parayı ailesine bırakmakta bir sakınca görmemiştir.
Mecdelli Meryem’ i yanına alıp göl kıyısındaki bir şehre gidip balıkçılık yapmaya başlar. İsa, Mecdelli Meryem ile dost hayatı yaşar. Nikahsız ilişki olarak da adlandırılan bu ilişki zina kategorisine de girer. Bu şehirde bazı mucizeleri olur ve ismi yayılmaya başlar. Sisli bir gün göldeyken tekrar Tanrı’ yla karşılaşır. Şeytan da gölden yüzerek baba oğlun konuştuğu sandala çıkar oturup konuşmalarını dinler. Yahudilerin Tanrı’ sı olmaktan sıkılan baba küreselleşme yolunda oğlunu kullanacağını söyler. O artık tüm dünyanın Tanrı’ sı olacaktı. İsa’ nın babası oluşunu da Yusuf’ un tohumuyla kendi tohumunu karıştırdığını söyleyerek İsa’ yı ikna eder. Globalleşmeye oynayan bu Tanrı, İsa’ nın kurban gitmesi halinde olayın çok ses getireceğini ve kitlelerin kendisine tapacaklarına emindir. Tanrı İsa’ nın dünya gözüyle göremeyeceği şeyler hakkında kısa bir özet geçer. Öldürülecek havarileri, hıristiyanlara yapılacak katliamlar, hatta ilerleyen zamanlarda farklı bir Tanrı ve onun dünyadaki reklamını üstlenen birinin oluşturduğu toplulukla, İsa’ nın peşinden gidecek olanların çarpışmasına (Haçlı Seferleri) varana kadar anlatır. Bu farklı Tanrı konusu açılmışken ortamdaki şeytan; belki de aynı Tanrı’ dır dediğinde sandaldaki Tanrı’ nın sessiz kalışı bu konuyu muallakta bırakmıştır.

İsa’ nın, gaza gelip Kudüs’ teki tapınağı havarileriyle basıp, oradaki esnafların tezgahlarını devirip yıkmaları, malları ateşe vermeleri, Tanrı’ ya kurban verilecek güvercinlerin kaçmalarına neden olması halkın bir kısmını rahatsız etmiştir.

Yahya isimli peygamber, Mesih’ in gelişini duyurmak için gezerken Yahudi Kralı Hirodes’ in zina yaptığıyla ilgili ileri geri konuşur. Kral sinirlenip Yahya’ yı öldürtür. İsa durumu haber alır. Yahuda’ yla Kral Hirodes’ e, kendisinin Yahudi Kralı ve Romalıları İsrail’ den kovacak kişi olduğu haberini yollar.

İsa kaçınılmaz sona yaklaşır. Yahudi Kral’ ın askerleri yakalayıp Romalı hakimin karşısına çıkarırlar. İsa mahkum olur fakat ölüm şeklini kendi belirler. Kurnazlıkla da Yahudilerin Kralı yazısını başının üstüne koydurmayı başarır. Sonunda sicili bozuk olan Tanrı, insanlara yine kazığını atıp sessizliğe gömülür.

İslamiyet’ te de yer alan kurban olayı/ bayramı/ ayini ile ilgili kitaptan bir kesit:

” İsrailoğullarının avlusunda bir ocak, bir de hayvanların kurban edildiği kesimhane var, iki büyük taş masa üzerinde büyükbaş hayvanlar kesiliyor, koçlarla koyunlar ve keçilerle oğlaklar sırada bekliyor. Hemen yakında üzerinde demir kancaların bulunduğu uzun sütunlar var, kesilen hayvanların cesetleri bunlara asılıyor. O yana bakıldığında ellerinde bıçaklar, baltalar, testereler ile dur durak bilmeksizin çalışan kasaplar görülebiliyor. Odunların dumanı, buharlaşan kan, ter, yanık et ve deri kokusu yüzünden nefes almak güçleşiyor. Bu manzarayı seyreden kişinin, bütün insanlarla diğer mahlukatın babası olduğunu iddia etmesine rağmen Tanrı’ nın nasıl olup da bunca vahşet, kan ve yıkımdan zevk alabildiğini anlayabilmesi için, herhalde ermiş olması gerekiyor. ”

Kırmızı Kedi Yayınları, 7. Basım. Sf 74.

İsa’ ya Göre İncil ( O Evangelho Segundo Jesus Cristo) – Jose Saramago” üzerine bir yorum

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Google+ fotoğrafı

Google+ hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Connecting to %s